De Muysc cubun - Lengua Muisca

m
m (Clasificar |cit: mover {{come}}, {{sema}} y cognados a |come=, |sema*=, |cog=)
 
(No se muestran 6 ediciones intermedias del mismo usuario)
Línea 2: Línea 2:
 
|IPA_GONZALEZ  = βaskansuka
 
|IPA_GONZALEZ  = βaskansuka
 
|IPA_CONSTENLA =  
 
|IPA_CONSTENLA =  
|IPA_GOMEZ    =  
+
|PROTO        =  
 
|MORFOLOGIA    =  
 
|MORFOLOGIA    =  
 
}}
 
}}
  
{{I| su. tr. | Quebrar, romper, cortar
+
{{I| su. intr. | Quebrarse, romperse, cortarse
 
|def =  las fibras, cabuyas o hilos
 
|def =  las fibras, cabuyas o hilos
}}
+
 
 +
 
 +
|cit= 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
{{voc_158|Quebrar cabuyas, ylos y cosas así. ''Zmascasuca''.<br>Quebrarse las tales cosas. ''Abascansuca''.|106v}}
 +
 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
|sema=Cortar}}
 +
 
 +
{{II| su. tr. | Quebrar, romper, cortar
 +
|def =  las fibras, cabuyas o hilos
 +
 
 +
 
 +
|cit= 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
 
 
{{voc_158|Quebrar cabuyas, ylos y cosas así. ''Zmascasuca''.<br>Quebrarse las tales cosas. ''Abascansuca''.|106v}}
 
{{voc_158|Quebrar cabuyas, ylos y cosas así. ''Zmascasuca''.<br>Quebrarse las tales cosas. ''Abascansuca''.|106v}}
{{sema|Cortar}}
+
 
 +
 
 +
 
 +
 
 +
|sema=Cortar}}

Revisión actual - 11:05 17 sep 2025

bascansuca#I su. intr. Quebrarse, romperse, cortarse (las fibras, cabuyas o hilos) || bascansuca#II su. tr. Quebrar, romper, cortar (las fibras, cabuyas o hilos) || bascansuca#III  || bascansuca#IV  || bascansuca#V  || bascansuca#L I

Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez (2008 - 2026).

bascansuca

Fon. Gonz.*/βaskansuka/ Cons. */βaskansuka/
    {{{GRUPO}}}
    I. su. intr. Quebrarse, romperse, cortarse ( las fibras, cabuyas o hilos. )
    Conjugar
    Paradigma verbal: bascan (su. intr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.z-bascanz-bascan-sucaz-bascan-nyngaz-bascan-iua
    neg.z-bascan-zaz-bascan-suca-zaz-bascan-zi-ngaz-bascan-za-n iua
    2.ª sg.m-bascanm-bascan-sucam-bascan-nyngam-bascan-iua
    neg.m-bascan-zam-bascan-suca-zam-bascan-zi-ngam-bascan-za-n iua
    3.ªa-bascana-bascan-sucaa-bascan-nyngaa-bascan-iua
    neg.a-bascan-zaa-bascan-suca-zaa-bascan-zi-ngaa-bascan-za-n iua
    1.ª pl.chi-bascanchi-bascan-sucachi-bascan-nyngachi-bascan-iua
    neg.chi-bascan-zachi-bascan-suca-zachi-bascan-zi-ngachi-bascan-za-n iua
    2.ª pl.mi-bascanmi-bascan-sucami-bascan-nyngami-bascan-iua
    neg.mi-bascan-zami-bascan-suca-zami-bascan-zi-ngami-bascan-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-bascan-uacha-bascan-sucacha-bascan-nyngacha-bascan-nynguepqua
    2.ª sg.ma-bascan-uama-bascan-sucama-bascan-nyngama-bascan-nynguepqua
    3.ªa-bascan-uaa-bascan-sucaa-bascan-nyngaa-bascan-nynguepqua
    1.ª pl.chi-bascan-uachi-bascan-sucachi-bascan-nyngachi-bascan-nynguepqua
    2.ª pl.mi-bascan-uami-bascan-sucami-bascan-nyngami-bascan-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)a-bascan-u
    2.ª pl. (Imp.)a-bascan-ua

    Ver también " Cortar ": bascansuca, bascasuca, buhusqua, gahazensuca, gahazysuca, gyusuca, quyhyty, quyhytynsuca, quyhytysuca, xihisqua, ziquysuca

    Quebrar cabuyas, ylos y cosas así. Zmascasuca.
    Quebrarse las tales cosas. Abascansuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 106v


    II. su. tr. Quebrar, romper, cortar ( las fibras, cabuyas o hilos. )
    Conjugar
    Paradigma verbal: bascan (su. tr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.z-m-mascanz-m-mascan-sucaz-m-mascan-nyngaz-m-mascan-iua
    neg.z-m-mascan-zaz-m-mascan-suca-zaz-m-mascan-zi-ngaz-m-mascan-za-n iua
    2.ª sg.m-m-mascanm-m-mascan-sucam-m-mascan-nyngam-m-mascan-iua
    neg.m-m-mascan-zam-m-mascan-suca-zam-m-mascan-zi-ngam-m-mascan-za-n iua
    3.ªa-m-mascana-m-mascan-sucaa-m-mascan-nyngaa-m-mascan-iua
    neg.a-m-mascan-zaa-m-mascan-suca-zaa-m-mascan-zi-ngaa-m-mascan-za-n iua
    1.ª pl.chi-m-mascanchi-m-mascan-sucachi-m-mascan-nyngachi-m-mascan-iua
    neg.chi-m-mascan-zachi-m-mascan-suca-zachi-m-mascan-zi-ngachi-m-mascan-za-n iua
    2.ª pl.mi-m-mascanmi-m-mascan-sucami-m-mascan-nyngami-m-mascan-iua
    neg.mi-m-mascan-zami-m-mascan-suca-zami-m-mascan-zi-ngami-m-mascan-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-bascan-uacha-bascan-sucacha-bascan-nyngacha-bascan-nynguepqua
    2.ª sg.ma-bascan-uama-bascan-sucama-bascan-nyngama-bascan-nynguepqua
    3.ªbascan-uabascan-sucabascan-nyngabascan-nynguepqua
    1.ª pl.chi-bascan-uachi-bascan-sucachi-bascan-nyngachi-bascan-nynguepqua
    2.ª pl.mi-bascan-uami-bascan-sucami-bascan-nyngami-bascan-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)bascan-u
    2.ª pl. (Imp.)bascan-ua

    Ver también " Cortar ": bascansuca, bascasuca, buhusqua, gahazensuca, gahazysuca, gyusuca, quyhyty, quyhytynsuca, quyhytysuca, xihisqua, ziquysuca

    Quebrar cabuyas, ylos y cosas así. Zmascasuca.
    Quebrarse las tales cosas. Abascansuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 106v