De Muysc cubun - Lengua Muisca

Plantilla:MUYSKA1

Plantilla:gram


I. NULO  
Conjugar
Paradigma verbal: cuhumy (tr. apkyky b~. acrecentar su ánimo.)
Serie de Flexión Verbal
PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
1.ª sg.z-b-cuhumyz-b-cuhumy-sucaz-b-cuhumy-nyngaz-b-cuhumy-iua
neg.z-b-cuhumy-zaz-b-cuhumy-suca-zaz-b-cuhumy-zi-ngaz-b-cuhumy-za-n iua
2.ª sg.m-m-cuhumym-m-cuhumy-sucam-m-cuhumy-nyngam-m-cuhumy-iua
neg.m-m-cuhumy-zam-m-cuhumy-suca-zam-m-cuhumy-zi-ngam-m-cuhumy-za-n iua
3.ªa-b-cuhumya-b-cuhumy-sucaa-b-cuhumy-nyngaa-b-cuhumy-iua
neg.a-b-cuhumy-zaa-b-cuhumy-suca-zaa-b-cuhumy-zi-ngaa-b-cuhumy-za-n iua
1.ª pl.chi-b-cuhumychi-b-cuhumy-sucachi-b-cuhumy-nyngachi-b-cuhumy-iua
neg.chi-b-cuhumy-zachi-b-cuhumy-suca-zachi-b-cuhumy-zi-ngachi-b-cuhumy-za-n iua
2.ª pl.mi-b-cuhumymi-b-cuhumy-sucami-b-cuhumy-nyngami-b-cuhumy-iua
neg.mi-b-cuhumy-zami-b-cuhumy-suca-zami-b-cuhumy-zi-ngami-b-cuhumy-za-n iua
Serie de Nominalización
PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
1.ª sg.cha-cuhumy-uacha-cuhumy-sucacha-cuhumy-nyngacha-cuhumy-nynguepqua
2.ª sg.ma-cuhumy-uama-cuhumy-sucama-cuhumy-nyngama-cuhumy-nynguepqua
3.ªcuhumy-uacuhumy-sucacuhumy-nyngacuhumy-nynguepqua
1.ª pl.chi-cuhumy-uachi-cuhumy-sucachi-cuhumy-nyngachi-cuhumy-nynguepqua
2.ª pl.mi-cuhumy-uami-cuhumy-sucami-cuhumy-nyngami-cuhumy-nynguepqua
Modo Imperativo
PersonaForma Única
2.ª sg. (Imp.)cuhumy-u
2.ª pl. (Imp.)cuhumy-ua

Animar a otro. Apquyquy bcuhumysuca [o] apquyquy cuhumac bgasqua. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - 15v Ms. 158. Voc. fol. fol 15v

Ver también "Agrandar": cuhuma, cuhumynsuca