De Muysc cubun - Lengua Muisca
m (Variable proto) |
m (Variable proto) |
||
| Línea 2: | Línea 2: | ||
|IPA_GONZALEZ = kɨbansuka | |IPA_GONZALEZ = kɨbansuka | ||
|IPA_CONSTENLA = | |IPA_CONSTENLA = | ||
| − | |PROTO | + | |PROTO = |
|MORFOLOGIA = [[quyba]] [[-n(2)]] [[-suca]] | |MORFOLOGIA = [[quyba]] [[-n(2)]] [[-suca]] | ||
}} | }} | ||
Revisión del 17:24 23 mar 2024
quybansuca#I su. tr. Marchitarse (lit. irse durmiendo) || quybansuca#II || quybansuca#III || quybansuca#IV || quybansuca#V || quybansuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
quybansuca
Fon. Gonz.*/kɨbansuka/ Cons.
*/kɨβansuka/
I. su. tr. Marchitarse ( lit. irse durmiendo. )
Paradigma verbal: quyban (su. tr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-quyban | z-b-quyban-suca | z-b-quyban-nynga | z-b-quyban-iua |
| neg. | z-b-quyban-za | z-b-quyban-suca-za | z-b-quyban-zi-nga | z-b-quyban-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-quyban | m-m-quyban-suca | m-m-quyban-nynga | m-m-quyban-iua |
| neg. | m-m-quyban-za | m-m-quyban-suca-za | m-m-quyban-zi-nga | m-m-quyban-za-n iua |
| 3.ª | a-b-quyban | a-b-quyban-suca | a-b-quyban-nynga | a-b-quyban-iua |
| neg. | a-b-quyban-za | a-b-quyban-suca-za | a-b-quyban-zi-nga | a-b-quyban-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-quyban | chi-b-quyban-suca | chi-b-quyban-nynga | chi-b-quyban-iua |
| neg. | chi-b-quyban-za | chi-b-quyban-suca-za | chi-b-quyban-zi-nga | chi-b-quyban-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-quyban | mi-b-quyban-suca | mi-b-quyban-nynga | mi-b-quyban-iua |
| neg. | mi-b-quyban-za | mi-b-quyban-suca-za | mi-b-quyban-zi-nga | mi-b-quyban-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-quyban-ua | cha-quyban-suca | cha-quyban-nynga | cha-quyban-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-quyban-ua | ma-quyban-suca | ma-quyban-nynga | ma-quyban-nynguepqua |
| 3.ª | quyban-ua | quyban-suca | quyban-nynga | quyban-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-quyban-ua | chi-quyban-suca | chi-quyban-nynga | chi-quyban-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-quyban-ua | mi-quyban-suca | mi-quyban-nynga | mi-quyban-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | quyban-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | quyban-ua |
Marchitarse. Aquyntansuca [o] aquybansuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 86v
Ver también "Arrugar": chuctansuca, gynsuca, quybansuca, quynta, quyntansuca, ziquy, ziquynsuca
Ver también "Dormir": misqua, muysua, muysygo, muysygosqua, quigua(2), quyba, quybansuca, quybysuca
