De Muysc cubun - Lengua Muisca
m |
m |
||
| Línea 13: | Línea 13: | ||
{{manuscrito_2924|Enflaquecerse = ''ixitynsuca''.|35v}} | {{manuscrito_2924|Enflaquecerse = ''ixitynsuca''.|35v}} | ||
{{sema|Aflacar}} | {{sema|Aflacar}} | ||
| + | |||
| + | {{tuf|sehnro|2. v. i. adelgazar.}} | ||
Revisión del 18:27 9 dic 2020
sitynsuca#I su. tr. Enflaquecer, aflacarse, *adelgazarse (Disminuir la corpulencia) || sitynsuca#II || sitynsuca#III || sitynsuca#IV || sitynsuca#V || sitynsuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
sitynsuca, sitensuca, xitynsuca
Fon. Gonz.*/sitensuka/ Cons.
*/sitɨnsuka/
I. su. tr. Enflaquecer, aflacarse ( Disminuir la corpulencia. )
Paradigma verbal: sityn (su. tr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-sityn | z-b-sityn-suca | z-b-sityn-nynga | z-b-sityn-iua |
| neg. | z-b-sityn-za | z-b-sityn-suca-za | z-b-sityn-zi-nga | z-b-sityn-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-sityn | m-m-sityn-suca | m-m-sityn-nynga | m-m-sityn-iua |
| neg. | m-m-sityn-za | m-m-sityn-suca-za | m-m-sityn-zi-nga | m-m-sityn-za-n iua |
| 3.ª | a-b-sityn | a-b-sityn-suca | a-b-sityn-nynga | a-b-sityn-iua |
| neg. | a-b-sityn-za | a-b-sityn-suca-za | a-b-sityn-zi-nga | a-b-sityn-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-sityn | chi-b-sityn-suca | chi-b-sityn-nynga | chi-b-sityn-iua |
| neg. | chi-b-sityn-za | chi-b-sityn-suca-za | chi-b-sityn-zi-nga | chi-b-sityn-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-sityn | mi-b-sityn-suca | mi-b-sityn-nynga | mi-b-sityn-iua |
| neg. | mi-b-sityn-za | mi-b-sityn-suca-za | mi-b-sityn-zi-nga | mi-b-sityn-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-sityn-ua | cha-sityn-suca | cha-sityn-nynga | cha-sityn-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-sityn-ua | ma-sityn-suca | ma-sityn-nynga | ma-sityn-nynguepqua |
| 3.ª | sityn-ua | sityn-suca | sityn-nynga | sityn-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-sityn-ua | chi-sityn-suca | chi-sityn-nynga | chi-sityn-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-sityn-ua | mi-sityn-suca | mi-sityn-nynga | mi-sityn-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | sityn-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | sityn-ua |
Enflaquezer. Isitynsuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 71v
Flaco haserse. Isitensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 77r
Enflaquecerse = ixitynsuca. [sic] (Giraldo & Gómez, 2011) - Ms. 2924. fol. 35v
Ver también "Aflacar": sitynsuca
uwa central: sehnro - 2. v. i. adelgazar. ({{{3}}}
)
