De Muysc cubun - Lengua Muisca
onasuca#I su. intr. Cocer, cocinar, sazonar (yerbas) || onasuca#II || onasuca#III || onasuca#IV || onasuca#V || onasuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
onasuca
Fon. Gonz.*/onasuka/ Cons.
*/onasuka/
Morf. ona-suca
I. su. intr. Cocer, cocinar.
Paradigma verbal: ona (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-ona-o | z-ona-suca | z-ona-nynga | z-ona-iua |
| neg. | z-ona-za | z-ona-suca-za | z-ona-zi-nga | z-ona-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-ona-o | m-ona-suca | m-ona-nynga | m-ona-iua |
| neg. | m-ona-za | m-ona-suca-za | m-ona-zi-nga | m-ona-za-n iua |
| 3.ª | a-ona-o | a-ona-suca | a-ona-nynga | a-ona-iua |
| neg. | a-ona-za | a-ona-suca-za | a-ona-zi-nga | a-ona-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-ona-o | chi-ona-suca | chi-ona-nynga | chi-ona-iua |
| neg. | chi-ona-za | chi-ona-suca-za | chi-ona-zi-nga | chi-ona-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-ona-o | mi-ona-suca | mi-ona-nynga | mi-ona-iua |
| neg. | mi-ona-za | mi-ona-suca-za | mi-ona-zi-nga | mi-ona-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ona-ua | cha-ona-suca | cha-ona-nynga | cha-ona-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ona-ua | ma-ona-suca | ma-ona-nynga | ma-ona-nynguepqua |
| 3.ª | a-ona-ua | a-ona-suca | a-ona-nynga | a-ona-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ona-ua | chi-ona-suca | chi-ona-nynga | chi-ona-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ona-ua | mi-ona-suca | mi-ona-nynga | mi-ona-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-ona-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-ona-ua |
Imp. onao. Part. de pret. onaoa. Part. de pres. onasuca. Part. de fut. onanynga.
Cozer yerbas. Zemonasuca onao, chaonasuca, chaonaoa, chaonanynga. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 44v
