De Muysc cubun - Lengua Muisca
tyesuca#I su. tr. Publicar, hacer público, anunciar. || tyesuca#II || tyesuca#III || tyesuca#IV || tyesuca#V || tyesuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
tyesuca, teyensuca
Fon. Gonz.*/tɨesuka/ Cons.
*/tɨesuka/
I. su. tr. Publicar, hacer público.
Paradigma verbal: tye (su. tr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-tye | z-b-tye-suca | z-b-tye-nynga | z-b-tye-iua |
| neg. | z-b-tye-za | z-b-tye-suca-za | z-b-tye-zi-nga | z-b-tye-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-tye | m-m-tye-suca | m-m-tye-nynga | m-m-tye-iua |
| neg. | m-m-tye-za | m-m-tye-suca-za | m-m-tye-zi-nga | m-m-tye-za-n iua |
| 3.ª | a-b-tye | a-b-tye-suca | a-b-tye-nynga | a-b-tye-iua |
| neg. | a-b-tye-za | a-b-tye-suca-za | a-b-tye-zi-nga | a-b-tye-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-tye | chi-b-tye-suca | chi-b-tye-nynga | chi-b-tye-iua |
| neg. | chi-b-tye-za | chi-b-tye-suca-za | chi-b-tye-zi-nga | chi-b-tye-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-tye | mi-b-tye-suca | mi-b-tye-nynga | mi-b-tye-iua |
| neg. | mi-b-tye-za | mi-b-tye-suca-za | mi-b-tye-zi-nga | mi-b-tye-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-tye-ua | cha-tye-suca | cha-tye-nynga | cha-tye-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-tye-ua | ma-tye-suca | ma-tye-nynga | ma-tye-nynguepqua |
| 3.ª | tye-ua | tye-suca | tye-nynga | tye-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-tye-ua | chi-tye-suca | chi-tye-nynga | chi-tye-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-tye-ua | mi-tye-suca | mi-tye-nynga | mi-tye-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | tye-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | tye-ua |
Publicar. Btyesuca [o] btyes achahansuca, total//mente publicarlo. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 104r
