De Muysc cubun - Lengua Muisca
(Redirigido desde «ikensuka»)
iquensuca#I su. intr. Ahumarse (Llenarse de hollín) || iquensuca#II || iquensuca#III || iquensuca#IV || iquensuca#V || iquensuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
iquensuca
Fon. Gonz.*/ikensuka/ Cons.
*/ikensuka/
I. su. intr. Ahumarse ( Llenarse de hollín. )
Paradigma verbal: iquen (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-iquen | z-iquen-suca | z-iquen-nynga | z-iquen-iua |
| neg. | z-iquen-za | z-iquen-suca-za | z-iquen-zi-nga | z-iquen-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-iquen | m-iquen-suca | m-iquen-nynga | m-iquen-iua |
| neg. | m-iquen-za | m-iquen-suca-za | m-iquen-zi-nga | m-iquen-za-n iua |
| 3.ª | a-iquen | a-iquen-suca | a-iquen-nynga | a-iquen-iua |
| neg. | a-iquen-za | a-iquen-suca-za | a-iquen-zi-nga | a-iquen-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-iquen | chi-iquen-suca | chi-iquen-nynga | chi-iquen-iua |
| neg. | chi-iquen-za | chi-iquen-suca-za | chi-iquen-zi-nga | chi-iquen-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-iquen | mi-iquen-suca | mi-iquen-nynga | mi-iquen-iua |
| neg. | mi-iquen-za | mi-iquen-suca-za | mi-iquen-zi-nga | mi-iquen-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-iquen-ua | cha-iquen-suca | cha-iquen-nynga | cha-iquen-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-iquen-ua | ma-iquen-suca | ma-iquen-nynga | ma-iquen-nynguepqua |
| 3.ª | a-iquen-ua | a-iquen-suca | a-iquen-nynga | a-iquen-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-iquen-ua | chi-iquen-suca | chi-iquen-nynga | chi-iquen-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-iquen-ua | mi-iquen-suca | mi-iquen-nynga | mi-iquen-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-iquen-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-iquen-ua |
Ver también " Ahumar ": ique, iquensuca
Ahumarse. Aiquensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 9v
