De Muysc cubun - Lengua Muisca

m
m (Clasificar |cit: mover {{come}}, {{sema}} y cognados a |come=, |sema*=, |cog=)
 
(No se muestran 4 ediciones intermedias del mismo usuario)
Línea 2: Línea 2:
 
|IPA_GONZALEZ  = ʂɨhɨtansuka
 
|IPA_GONZALEZ  = ʂɨhɨtansuka
 
|IPA_CONSTENLA =  
 
|IPA_CONSTENLA =  
|IPA_GOMEZ    = (PCC) ˈsənwita- → ˈsʲəʔwta-
+
|PROTO        = səˈta-wi sʲəˈta-
|FON          = ˈʃəʔta-
+
|FON          = ʃəʔˈta-
|FONE          = ˈʃɨʔta-
+
|FONE          = ʃəʔˈta-
 
|GRUPO        =  
 
|GRUPO        =  
  
 
[[c1::ʃ:s]]
 
[[c1::ʃ:s]]
[[c1::u:u]] [[c1::i:i]]
+
[[c1::ə:u]] [[c1::ə:i]]
 
[[c1::ʔt:w̃]]
 
[[c1::ʔt:w̃]]
 
[[c1::a:i]]
 
[[c1::a:i]]
Línea 15: Línea 15:
 
|MORFOLOGIA    = chyhyta [[-n(2)]] [[-suca]]
 
|MORFOLOGIA    = chyhyta [[-n(2)]] [[-suca]]
 
}}
 
}}
 +
 +
{{I| su. intr. | Mojarse con la lluvia. |cit=
 +
  
  
{{I| su. intr. | Mojarse con la lluvia. }}
 
 
{{voc_158|Mojarse con llubia. ''Ichyhytansuca''.|88r}}
 
{{voc_158|Mojarse con llubia. ''Ichyhytansuca''.|88r}}
{{sema|Mojar}}
+
 
{{sema|Llover}}
+
 
 +
 
 +
 
 +
|cog=
 +
 
 +
 
  
 
{{tuf|siw̃inro|mojar|Headland}}
 
{{tuf|siw̃inro|mojar|Headland}}
 
{{tuf|surunro|mojar|Headland}}
 
{{tuf|surunro|mojar|Headland}}
 +
 +
 +
 +
|sema=Mojar|sema1=Llover}}

Revisión actual - 11:20 17 sep 2025

chyhytansuca#I su. intr. Mojarse con la lluvia.  || chyhytansuca#II  || chyhytansuca#III  || chyhytansuca#IV  || chyhytansuca#V  || chyhytansuca#L I

Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez (2008 - 2026).

chyhytansuca, chitansuca

Fon. Gonz.*/ʂɨhɨtansuka/ Cons. */tʲɨhɨtansuka/
Morf. chyhyta -n(2) -suca
    ʃ:s ə:u ə:i ʔt:w̃ a:i
    I. su. intr. Mojarse con la lluvia. 
    Conjugar
    Paradigma verbal: chyhytan (su. intr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.i-chyhytani-chyhytan-sucai-chyhytan-nyngai-chyhytan-iua
    neg.i-chyhytan-zai-chyhytan-suca-zai-chyhytan-zi-ngai-chyhytan-za-n iua
    2.ª sg.m-chyhytanm-chyhytan-sucam-chyhytan-nyngam-chyhytan-iua
    neg.m-chyhytan-zam-chyhytan-suca-zam-chyhytan-zi-ngam-chyhytan-za-n iua
    3.ªa-chyhytana-chyhytan-sucaa-chyhytan-nyngaa-chyhytan-iua
    neg.a-chyhytan-zaa-chyhytan-suca-zaa-chyhytan-zi-ngaa-chyhytan-za-n iua
    1.ª pl.chi-chyhytanchi-chyhytan-sucachi-chyhytan-nyngachi-chyhytan-iua
    neg.chi-chyhytan-zachi-chyhytan-suca-zachi-chyhytan-zi-ngachi-chyhytan-za-n iua
    2.ª pl.mi-chyhytanmi-chyhytan-sucami-chyhytan-nyngami-chyhytan-iua
    neg.mi-chyhytan-zami-chyhytan-suca-zami-chyhytan-zi-ngami-chyhytan-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-chyhytan-uacha-chyhytan-sucacha-chyhytan-nyngacha-chyhytan-nynguepqua
    2.ª sg.ma-chyhytan-uama-chyhytan-sucama-chyhytan-nyngama-chyhytan-nynguepqua
    3.ªa-chyhytan-uaa-chyhytan-sucaa-chyhytan-nyngaa-chyhytan-nynguepqua
    1.ª pl.chi-chyhytan-uachi-chyhytan-sucachi-chyhytan-nyngachi-chyhytan-nynguepqua
    2.ª pl.mi-chyhytan-uami-chyhytan-sucami-chyhytan-nyngami-chyhytan-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)a-chyhytan-u
    2.ª pl. (Imp.)a-chyhytan-ua

    Ver también " Mojar ": chyhytansuca, guigunsuca, iotansuca, iotu

    Ver también " Llover ": chyhytansuca, funiensuca, guigunsuca, muysynsuca, tansuca, zoque

    Mojarse con llubia. Ichyhytansuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 88r

    uwa central: siw̃inro - mojar (Headland )
    uwa central: surunro - mojar (Headland )