m (Bot: Reemplazo automático de texto (-MUYSKA1 +MUI-ESP)) |
m (Clasificar |cit: mover {{come}}, {{sema}} y cognados a |come=, |sema*=, |cog=) |
||
| (No se muestran 15 ediciones intermedias de 2 usuarios) | |||
| Línea 2: | Línea 2: | ||
|IPA_GONZALEZ = iensuka | |IPA_GONZALEZ = iensuka | ||
|IPA_CONSTENLA = | |IPA_CONSTENLA = | ||
| − | | | + | |PROTO = |
| − | |MORFOLOGIA = [[ie]] | + | |MORFOLOGIA = [[ie]] [[-n(2)]] [[-suca]] |
}} | }} | ||
| − | {{I| | + | {{I| su. intr. | Humear, arder |
| − | + | |def = Sufrir la acción del fuego | |
| − | {{II| | + | |
| − | {{voc_158|Madurar la fruta. ''Aiensuca''.| | + | |cit= |
| − | {{voc_158|Sazonarse la madera. ''Aiensuca''.| | + | |
| − | {{voc_158|Sazonarse la fruta. ''Aiensuca''.| | + | |
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | {{voc_158|Humear. ''Aiensuca''.|82r}} | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |sema=Humo}} | ||
| + | |||
| + | {{II| su. tr. | Arder | b~ | ||
| + | |def = *Hacer que algo sufra la acción del fuego | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |cit= | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | {{manuscrito_2923|Arder <nowiki>=</nowiki> ''Zebiensuca''.|7r}} | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |come= | ||
| + | |||
| + | Hay dudas con esta acepción. Podría tratarse de un verbo diferente, en concreto ''biensuca''. | ||
| + | |||
| + | |sema=Arder | ||
| + | |||
| + | }} | ||
| + | |||
| + | {{III| su. intr. | Madurarse, sazonarse | ||
| + | |def = la fruta, la madera, etc. | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |cit= | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | {{voc_158|Madurar la fruta. ''Aiensuca''.|86r}} | ||
| + | {{voc_158|Sazonarse la madera. ''Aiensuca''.|113r}} | ||
| + | {{voc_158|Sazonarse la fruta. ''Aiensuca''.|113r}} | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | |sema=Madurar}} | ||
Revisión actual - 11:54 17 sep 2025
iensuca#I su. intr. Humear, arder (Sufrir la acción del fuego) || iensuca#II su. tr. Arder (*Hacer que algo sufra la acción del fuego) || iensuca#III su. intr. Madurarse, sazonarse (la fruta, la madera, etc.) || iensuca#IV || iensuca#V || iensuca#L I
iensuca
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-ien | z-ien-suca | z-ien-nynga | z-ien-iua |
| neg. | z-ien-za | z-ien-suca-za | z-ien-zi-nga | z-ien-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-ien | m-ien-suca | m-ien-nynga | m-ien-iua |
| neg. | m-ien-za | m-ien-suca-za | m-ien-zi-nga | m-ien-za-n iua |
| 3.ª | a-ien | a-ien-suca | a-ien-nynga | a-ien-iua |
| neg. | a-ien-za | a-ien-suca-za | a-ien-zi-nga | a-ien-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-ien | chi-ien-suca | chi-ien-nynga | chi-ien-iua |
| neg. | chi-ien-za | chi-ien-suca-za | chi-ien-zi-nga | chi-ien-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-ien | mi-ien-suca | mi-ien-nynga | mi-ien-iua |
| neg. | mi-ien-za | mi-ien-suca-za | mi-ien-zi-nga | mi-ien-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ien-ua | cha-ien-suca | cha-ien-nynga | cha-ien-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ien-ua | ma-ien-suca | ma-ien-nynga | ma-ien-nynguepqua |
| 3.ª | a-ien-ua | a-ien-suca | a-ien-nynga | a-ien-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ien-ua | chi-ien-suca | chi-ien-nynga | chi-ien-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ien-ua | mi-ien-suca | mi-ien-nynga | mi-ien-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-ien-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-ien-ua |
Ver también " Humo ": gahachua, i ie, ie(3), iensuca
Humear. Aiensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 82r
II. su. tr. Arder ( *Hacer que algo sufra la acción del fuego. )
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-ien | z-b-ien-suca | z-b-ien-nynga | z-b-ien-iua |
| neg. | z-b-ien-za | z-b-ien-suca-za | z-b-ien-zi-nga | z-b-ien-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-ien | m-m-ien-suca | m-m-ien-nynga | m-m-ien-iua |
| neg. | m-m-ien-za | m-m-ien-suca-za | m-m-ien-zi-nga | m-m-ien-za-n iua |
| 3.ª | a-b-ien | a-b-ien-suca | a-b-ien-nynga | a-b-ien-iua |
| neg. | a-b-ien-za | a-b-ien-suca-za | a-b-ien-zi-nga | a-b-ien-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-ien | chi-b-ien-suca | chi-b-ien-nynga | chi-b-ien-iua |
| neg. | chi-b-ien-za | chi-b-ien-suca-za | chi-b-ien-zi-nga | chi-b-ien-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-ien | mi-b-ien-suca | mi-b-ien-nynga | mi-b-ien-iua |
| neg. | mi-b-ien-za | mi-b-ien-suca-za | mi-b-ien-zi-nga | mi-b-ien-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ien-ua | cha-ien-suca | cha-ien-nynga | cha-ien-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ien-ua | ma-ien-suca | ma-ien-nynga | ma-ien-nynguepqua |
| 3.ª | ien-ua | ien-suca | ien-nynga | ien-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ien-ua | chi-ien-suca | chi-ien-nynga | chi-ien-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ien-ua | mi-ien-suca | mi-ien-nynga | mi-ien-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | ien-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | ien-ua |
Comentarios: Hay dudas con esta acepción. Podría tratarse de un verbo diferente, en concreto biensuca.
Ver también " Arder ": biensuca
Arder = Zebiensuca. [sic] (Gómez & Giraldo, 2012) - Ms. 2923. fol. 7r
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-ien | z-ien-suca | z-ien-nynga | z-ien-iua |
| neg. | z-ien-za | z-ien-suca-za | z-ien-zi-nga | z-ien-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-ien | m-ien-suca | m-ien-nynga | m-ien-iua |
| neg. | m-ien-za | m-ien-suca-za | m-ien-zi-nga | m-ien-za-n iua |
| 3.ª | a-ien | a-ien-suca | a-ien-nynga | a-ien-iua |
| neg. | a-ien-za | a-ien-suca-za | a-ien-zi-nga | a-ien-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-ien | chi-ien-suca | chi-ien-nynga | chi-ien-iua |
| neg. | chi-ien-za | chi-ien-suca-za | chi-ien-zi-nga | chi-ien-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-ien | mi-ien-suca | mi-ien-nynga | mi-ien-iua |
| neg. | mi-ien-za | mi-ien-suca-za | mi-ien-zi-nga | mi-ien-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ien-ua | cha-ien-suca | cha-ien-nynga | cha-ien-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ien-ua | ma-ien-suca | ma-ien-nynga | ma-ien-nynguepqua |
| 3.ª | a-ien-ua | a-ien-suca | a-ien-nynga | a-ien-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ien-ua | chi-ien-suca | chi-ien-nynga | chi-ien-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ien-ua | mi-ien-suca | mi-ien-nynga | mi-ien-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-ien-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-ien-ua |
Ver también " Madurar ":
Madurar la fruta. Aiensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 86r
Sazonarse la madera. Aiensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 113r
Sazonarse la fruta. Aiensuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 113r
