De Muysc cubun - Lengua Muisca
m (Variable proto) |
m (Variable proto) |
||
| Línea 2: | Línea 2: | ||
|IPA_GONZALEZ = βosuasuka | |IPA_GONZALEZ = βosuasuka | ||
|IPA_CONSTENLA = | |IPA_CONSTENLA = | ||
| − | |PROTO | + | |PROTO = bozwa |
|FON = bozwa | |FON = bozwa | ||
|MORFOLOGIA = [[bosua]] [[-suca]] | |MORFOLOGIA = [[bosua]] [[-suca]] | ||
Revisión del 11:44 23 mar 2024
bosuasuca#I su. tr. Envidiar, tener celos. || bosuasuca#II || bosuasuca#III || bosuasuca#IV || bosuasuca#V || bosuasuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
bosuasuca
Fon. Gonz.*/βosuasuka/ Cons.
*/βosuasuka/
I. su. tr. Envidiar, tener celos.
Paradigma verbal: bosua (su. tr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-mosua-o | z-m-mosua-suca | z-m-mosua-nynga | z-m-mosua-iua |
| neg. | z-m-mosua-za | z-m-mosua-suca-za | z-m-mosua-zi-nga | z-m-mosua-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-mosua-o | m-m-mosua-suca | m-m-mosua-nynga | m-m-mosua-iua |
| neg. | m-m-mosua-za | m-m-mosua-suca-za | m-m-mosua-zi-nga | m-m-mosua-za-n iua |
| 3.ª | a-m-mosua-o | a-m-mosua-suca | a-m-mosua-nynga | a-m-mosua-iua |
| neg. | a-m-mosua-za | a-m-mosua-suca-za | a-m-mosua-zi-nga | a-m-mosua-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-mosua-o | chi-m-mosua-suca | chi-m-mosua-nynga | chi-m-mosua-iua |
| neg. | chi-m-mosua-za | chi-m-mosua-suca-za | chi-m-mosua-zi-nga | chi-m-mosua-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-mosua-o | mi-m-mosua-suca | mi-m-mosua-nynga | mi-m-mosua-iua |
| neg. | mi-m-mosua-za | mi-m-mosua-suca-za | mi-m-mosua-zi-nga | mi-m-mosua-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-bosua-ua | cha-bosua-suca | cha-bosua-nynga | cha-bosua-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-bosua-ua | ma-bosua-suca | ma-bosua-nynga | ma-bosua-nynguepqua |
| 3.ª | bosua-ua | bosua-suca | bosua-nynga | bosua-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-bosua-ua | chi-bosua-suca | chi-bosua-nynga | chi-bosua-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-bosua-ua | mi-bosua-suca | mi-bosua-nynga | mi-bosua-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | bosua-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | bosua-ua |
Embidiar. Zemosuasuca, actiuo [o] bosuagosqua, neutro. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 69v
Zelos tener. Zemosuasuca, actiuo, [o] zebosuagosqua, neut[r]o. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 126r
uwa central: boran_abayro - 1. Celoso, envidioso (Headland
)
Ver también "Envidiar": bosuagosqua, bosuasuca
