De Muysc cubun - Lengua Muisca
m (Variable proto) |
m (Variable proto) |
||
| Línea 2: | Línea 2: | ||
|IPA_GONZALEZ = nɨiansuka | |IPA_GONZALEZ = nɨiansuka | ||
|IPA_CONSTENLA = | |IPA_CONSTENLA = | ||
| − | |PROTO | + | |PROTO = |
|MORFOLOGIA = nyia [[-n(2)]] [[-suca]] | |MORFOLOGIA = nyia [[-n(2)]] [[-suca]] | ||
}} | }} | ||
Revisión del 16:29 23 mar 2024
nyiansuca#I su. intr. Enfriarse. || nyiansuca#II || nyiansuca#III || nyiansuca#IV || nyiansuca#V || nyiansuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
nyiansuca
Fon. Gonz.*/nɨiansuka/ Cons.
*/nɨiansuka/
I. su. intr. Enfriarse.
Paradigma verbal: nyian (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | i-nyian | i-nyian-suca | i-nyian-nynga | i-nyian-iua |
| neg. | i-nyian-za | i-nyian-suca-za | i-nyian-zi-nga | i-nyian-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-nyian | m-nyian-suca | m-nyian-nynga | m-nyian-iua |
| neg. | m-nyian-za | m-nyian-suca-za | m-nyian-zi-nga | m-nyian-za-n iua |
| 3.ª | a-nyian | a-nyian-suca | a-nyian-nynga | a-nyian-iua |
| neg. | a-nyian-za | a-nyian-suca-za | a-nyian-zi-nga | a-nyian-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-nyian | chi-nyian-suca | chi-nyian-nynga | chi-nyian-iua |
| neg. | chi-nyian-za | chi-nyian-suca-za | chi-nyian-zi-nga | chi-nyian-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-nyian | mi-nyian-suca | mi-nyian-nynga | mi-nyian-iua |
| neg. | mi-nyian-za | mi-nyian-suca-za | mi-nyian-zi-nga | mi-nyian-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-nyian-ua | cha-nyian-suca | cha-nyian-nynga | cha-nyian-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-nyian-ua | ma-nyian-suca | ma-nyian-nynga | ma-nyian-nynguepqua |
| 3.ª | a-nyian-ua | a-nyian-suca | a-nyian-nynga | a-nyian-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-nyian-ua | chi-nyian-suca | chi-nyian-nynga | chi-nyian-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-nyian-ua | mi-nyian-suca | mi-nyian-nynga | mi-nyian-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-nyian-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-nyian-ua |
Elarse enfriarse, recebir en si el frio. inyiansuca. [sic] (Giraldo & Gómez, 2012) - Ms. 2922. Voc. fol. 46v
Elado estoi de frio. inyians yquy iza. [sic] (Giraldo & Gómez, 2012) - Ms. 2922. Voc. fol. 46v
Elarse, enfriarse, reçiuir en sí el frío. Inytansuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 68r
Ver también "Frío": haia, nyiansuca, nyico, quyencasuca, quyensuca, quyesuca, saia
uwa central: sinyonro - Enfriar (Tegría) (Headland
)
Comentarios: En el ms. 158 aparece inytansuca, parece ser un error del amanuense.
