bahazysuca#I su. tr. Limpiar || bahazysuca#II su. tr. Barrer || bahazysuca#III || bahazysuca#IV || bahazysuca#V || bahazysuca#L I isaca/hota zeb~ loc. v. Sonarse los mocos (lit. barrer la nariz, barrer los mocos)
bahazysuca, bahazesuca, bazysuca
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-mahazy | z-m-mahazy-suca | z-m-mahazy-nynga | z-m-mahazy-iua |
| neg. | z-m-mahazy-za | z-m-mahazy-suca-za | z-m-mahazy-zi-nga | z-m-mahazy-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-mahazy | m-m-mahazy-suca | m-m-mahazy-nynga | m-m-mahazy-iua |
| neg. | m-m-mahazy-za | m-m-mahazy-suca-za | m-m-mahazy-zi-nga | m-m-mahazy-za-n iua |
| 3.ª | a-m-mahazy | a-m-mahazy-suca | a-m-mahazy-nynga | a-m-mahazy-iua |
| neg. | a-m-mahazy-za | a-m-mahazy-suca-za | a-m-mahazy-zi-nga | a-m-mahazy-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-mahazy | chi-m-mahazy-suca | chi-m-mahazy-nynga | chi-m-mahazy-iua |
| neg. | chi-m-mahazy-za | chi-m-mahazy-suca-za | chi-m-mahazy-zi-nga | chi-m-mahazy-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-mahazy | mi-m-mahazy-suca | mi-m-mahazy-nynga | mi-m-mahazy-iua |
| neg. | mi-m-mahazy-za | mi-m-mahazy-suca-za | mi-m-mahazy-zi-nga | mi-m-mahazy-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-bahazy-ua | cha-bahazy-suca | cha-bahazy-nynga | cha-bahazy-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-bahazy-ua | ma-bahazy-suca | ma-bahazy-nynga | ma-bahazy-nynguepqua |
| 3.ª | bahazy-ua | bahazy-suca | bahazy-nynga | bahazy-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-bahazy-ua | chi-bahazy-suca | chi-bahazy-nynga | chi-bahazy-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-bahazy-ua | mi-bahazy-suca | mi-bahazy-nynga | mi-bahazy-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | bahazy-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | bahazy-ua |
Limpiar = Zemahazysuca. [sic] (Gómez & Giraldo, 2012) - Ms. 2923. fol. 22r
Ver también "Aseo": bahazy, bahazysuca, chuhusqua, hosysuca
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-mahazy | z-m-mahazy-suca | z-m-mahazy-nynga | z-m-mahazy-iua |
| neg. | z-m-mahazy-za | z-m-mahazy-suca-za | z-m-mahazy-zi-nga | z-m-mahazy-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-mahazy | m-m-mahazy-suca | m-m-mahazy-nynga | m-m-mahazy-iua |
| neg. | m-m-mahazy-za | m-m-mahazy-suca-za | m-m-mahazy-zi-nga | m-m-mahazy-za-n iua |
| 3.ª | a-m-mahazy | a-m-mahazy-suca | a-m-mahazy-nynga | a-m-mahazy-iua |
| neg. | a-m-mahazy-za | a-m-mahazy-suca-za | a-m-mahazy-zi-nga | a-m-mahazy-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-mahazy | chi-m-mahazy-suca | chi-m-mahazy-nynga | chi-m-mahazy-iua |
| neg. | chi-m-mahazy-za | chi-m-mahazy-suca-za | chi-m-mahazy-zi-nga | chi-m-mahazy-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-mahazy | mi-m-mahazy-suca | mi-m-mahazy-nynga | mi-m-mahazy-iua |
| neg. | mi-m-mahazy-za | mi-m-mahazy-suca-za | mi-m-mahazy-zi-nga | mi-m-mahazy-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-bahazy-ua | cha-bahazy-suca | cha-bahazy-nynga | cha-bahazy-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-bahazy-ua | ma-bahazy-suca | ma-bahazy-nynga | ma-bahazy-nynguepqua |
| 3.ª | bahazy-ua | bahazy-suca | bahazy-nynga | bahazy-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-bahazy-ua | chi-bahazy-suca | chi-bahazy-nynga | chi-bahazy-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-bahazy-ua | mi-bahazy-suca | mi-bahazy-nynga | mi-bahazy-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | bahazy-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | bahazy-ua |
Imp. bahazu.
Barrer. zemahazysuca. imp.o bahazú. [sic] (Giraldo & Gómez, 2012) - Ms. 2922. Voc. fol. 22r
Barrer. Zemahasysuca. Imperativo, bahazu. Estar barrido, abahas que. Cosa barrida, abahasuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 23r
Comentarios: En el ms. 158 aparece zemahasysuca con s, pero recordemos que las entradas de la B fueron copiadas posteriormente por otro amanuense que no siguió las normas ortográficas. Ver González de Pérez, 1987.
L.I. loc. v. Sonarse los mocos ( lit. barrer la nariz, barrer los mocos. )
Sonarse, linpiarse las narizes. Isaca zemahazesuca [o] isaca btytysuca [o] hota zemahazesuca. Muta tytu, suénate los mocos. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 115r
Ver también "Sonarse los mocos":
