m |
m |
||
| Línea 34: | Línea 34: | ||
| − | {{III| sq. intr. | Dar, chocar, golpear | + | {{III| su. tr. | Llevar, llevar con paciencia, tolerar }} |
| + | {{gra_lugo|'''5. Vm paba vm guayà acuins a ſucun nàn aqɣs ʒhõnɣnga, a hoqɣ ɣmnɣguâ?'''|147v}} | ||
| + | {{gra_lugo|Has ayudado y fauorecido a tus padres en ſus neceſidades|130r}} | ||
| + | |||
| + | |||
| + | |||
| + | {{IV| sq. intr. | Dar, chocar, golpear | ||
|def = Que se encuentra violentamente contra alguna cosa | |def = Que se encuentra violentamente contra alguna cosa | ||
|gra = Usado también como transitivo | |gra = Usado también como transitivo | ||
| Línea 43: | Línea 49: | ||
| − | {{ | + | {{V| sq. ditr. | Dar, entregar. |hoc m~}} |
{{verbo | {{verbo | ||
|imp=nyu | |imp=nyu | ||
Revisión del 22:10 18 dic 2020
nysqua#I v. aux. Ir, andar (Denota la actual y continua acción expresada por un verbo principal) || nysqua#II frecuent. tr. Llevar frecuentemente, *transportar || nysqua#III sq. intr. Dar, chocar, golpear (Que se encuentra violentamente contra alguna cosa) || nysqua#IV sq. ditr. Dar, entregar || nysqua#V || nysqua#L I agotac m~ loc. v. Engañar
nysqua, nesqua, nɣsqua, nɣsquâ
- 1. ai/sia m~. Pagar, pagar tributo (lit. dar allá o dar acá.)
I. v. aux. Ir ( Denota la actual y continua acción expresada por un verbo principal. Gram. Se usa sin marcas de tiempo.) Part. de pret. nye.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-ny | z-m-ny-squa | z-m-ny-nga | z-m-ny-iua |
| neg. | z-m-ny-za | z-m-ny-squa-za | z-m-ny-zi-nga | z-m-ny-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-ny | m-m-ny-squa | m-m-ny-nga | m-m-ny-iua |
| neg. | m-m-ny-za | m-m-ny-squa-za | m-m-ny-zi-nga | m-m-ny-za-n iua |
| 3.ª | a-m-ny | a-m-ny-squa | a-m-ny-nga | a-m-ny-iua |
| neg. | a-m-ny-za | a-m-ny-squa-za | a-m-ny-zi-nga | a-m-ny-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-ny | chi-m-ny-squa | chi-m-ny-nga | chi-m-ny-iua |
| neg. | chi-m-ny-za | chi-m-ny-squa-za | chi-m-ny-zi-nga | chi-m-ny-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-ny | mi-m-ny-squa | mi-m-ny-nga | mi-m-ny-iua |
| neg. | mi-m-ny-za | mi-m-ny-squa-za | mi-m-ny-zi-nga | mi-m-ny-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ny-ia | cha-ny-sca | cha-ny-nga | cha-ny-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ny-ia | ma-ny-sca | ma-ny-nga | ma-ny-nguepqua |
| 3.ª | ny-ia | ny-sca | ny-nga | ny-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ny-ia | chi-ny-sca | chi-ny-nga | chi-ny-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ny-ia | mi-ny-sca | mi-ny-nga | mi-ny-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | ny-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | ny-ua |
Imp. neu/nyu. Part. de pret. nye.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-ny | z-m-ny-suca | z-m-ny-nynga | z-m-ny-iua |
| neg. | z-m-ny-za | z-m-ny-suca-za | z-m-ny-zi-nga | z-m-ny-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-ny | m-m-ny-suca | m-m-ny-nynga | m-m-ny-iua |
| neg. | m-m-ny-za | m-m-ny-suca-za | m-m-ny-zi-nga | m-m-ny-za-n iua |
| 3.ª | a-m-ny | a-m-ny-suca | a-m-ny-nynga | a-m-ny-iua |
| neg. | a-m-ny-za | a-m-ny-suca-za | a-m-ny-zi-nga | a-m-ny-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-ny | chi-m-ny-suca | chi-m-ny-nynga | chi-m-ny-iua |
| neg. | chi-m-ny-za | chi-m-ny-suca-za | chi-m-ny-zi-nga | chi-m-ny-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-ny | mi-m-ny-suca | mi-m-ny-nynga | mi-m-ny-iua |
| neg. | mi-m-ny-za | mi-m-ny-suca-za | mi-m-ny-zi-nga | mi-m-ny-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ny-ua | cha-ny-suca | cha-ny-nynga | cha-ny-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ny-ua | ma-ny-suca | ma-ny-nynga | ma-ny-nynguepqua |
| 3.ª | ny-ua | ny-suca | ny-nynga | ny-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ny-ua | chi-ny-suca | chi-ny-nynga | chi-ny-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ny-ua | mi-ny-suca | mi-ny-nynga | mi-ny-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | ny-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | ny-ua |
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | i-ny | i-ny-squa | i-ny-nga | i-ny-iua |
| neg. | i-ny-za | i-ny-squa-za | i-ny-zi-nga | i-ny-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-ny | m-ny-squa | m-ny-nga | m-ny-iua |
| neg. | m-ny-za | m-ny-squa-za | m-ny-zi-nga | m-ny-za-n iua |
| 3.ª | a-ny | a-ny-squa | a-ny-nga | a-ny-iua |
| neg. | a-ny-za | a-ny-squa-za | a-ny-zi-nga | a-ny-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-ny | chi-ny-squa | chi-ny-nga | chi-ny-iua |
| neg. | chi-ny-za | chi-ny-squa-za | chi-ny-zi-nga | chi-ny-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-ny | mi-ny-squa | mi-ny-nga | mi-ny-iua |
| neg. | mi-ny-za | mi-ny-squa-za | mi-ny-zi-nga | mi-ny-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ny-ia | cha-ny-sca | cha-ny-nga | cha-ny-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ny-ia | ma-ny-sca | ma-ny-nga | ma-ny-nguepqua |
| 3.ª | a-ny-ia | a-ny-sca | a-ny-nga | a-ny-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ny-ia | chi-ny-sca | chi-ny-nga | chi-ny-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ny-ia | mi-ny-sca | mi-ny-nga | mi-ny-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-ny-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-ny-ua |
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-ny | z-m-ny-squa | z-m-ny-nga | z-m-ny-iua |
| neg. | z-m-ny-za | z-m-ny-squa-za | z-m-ny-zi-nga | z-m-ny-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-ny | m-m-ny-squa | m-m-ny-nga | m-m-ny-iua |
| neg. | m-m-ny-za | m-m-ny-squa-za | m-m-ny-zi-nga | m-m-ny-za-n iua |
| 3.ª | a-m-ny | a-m-ny-squa | a-m-ny-nga | a-m-ny-iua |
| neg. | a-m-ny-za | a-m-ny-squa-za | a-m-ny-zi-nga | a-m-ny-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-ny | chi-m-ny-squa | chi-m-ny-nga | chi-m-ny-iua |
| neg. | chi-m-ny-za | chi-m-ny-squa-za | chi-m-ny-zi-nga | chi-m-ny-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-ny | mi-m-ny-squa | mi-m-ny-nga | mi-m-ny-iua |
| neg. | mi-m-ny-za | mi-m-ny-squa-za | mi-m-ny-zi-nga | mi-m-ny-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-ny-ia | cha-ny-sca | cha-ny-nga | cha-ny-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-ny-ia | ma-ny-sca | ma-ny-nga | ma-ny-nguepqua |
| 3.ª | ny-ia | ny-sca | ny-nga | ny-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-ny-ia | chi-ny-sca | chi-ny-nga | chi-ny-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-ny-ia | mi-ny-sca | mi-ny-nga | mi-ny-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | ny-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | ny-ua |
Imp. nyu. Part. de pret. ne/ny/*nye. Part. de pres. nysca. Part. de fut. nynga.
L.I. loc. v. Engañar
